Συνέδρια
ΜΟΙΡΑΣΤΕΙΤΕ ΤΟ
Ηράκλειο, 14, 15 & 16 Νοεμβρίου 2025
Διεθνές Διεπιστημονικό Συνέδριο «Ρένα Κυριακού»
Το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ) διοργάνωσε το Διεθνές Διεπιστημονικό Συνέδριο «Ρένα Κυριακού», το οποίο πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο στις 14, 15 και 16 Νοεμβρίου 2025. Το Συνέδριο στηρίχθηκε από την Περιφέρεια Κρήτης, τελούσε υπό την αιγίδα του Δήμου Ηρακλείου και συνδιοργανώθηκε από την Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών (ΕΚΙΜ / Ιστορικό Μουσείο Κρήτης), τη Μουσική Βιβλιοθήκη «Λίλιαν Βουδούρη» του Συλλόγου Οι Φίλοι της Μουσικής, τον Σύνδεσμο Μελών Γυναικείων Σωματείων Ηρακλείου και Νομού Ηρακλείου και το Πολιτιστικό Συνεδριακό Κέντρο Ηρακλείου (ΠΣΚΗ).
Το συνέδριο ήταν αφιερωμένο στη Ρένα Κυριακού, τη σπουδαία σολίστ πιάνου και συνθέτρια με διεθνή αναγνώριση. Η διοργάνωση έδωσε στο Ηράκλειο, τη γενέτειρα πόλη της Κυριακού, την ευκαιρία να την τιμήσει, αναδεικνύοντας το έργο της.
Το συνέδριο περιλάμβανε:
- επιστημονικές εισηγήσεις από διακεκριμένους ακαδημαϊκούς, μουσικολόγους, ιστορικούς, ερμηνευτές και εκπροσώπους πολιτιστικών φορέων από την Ελλάδα και το εξωτερικό,
- μουσικές εκδηλώσεις και ρεσιτάλ πιάνου με έργα της Ρένας Κυριακού,
- παρουσίαση και μελέτη του συνθετικού της έργου, μεγάλο μέρος του οποίου παρέμενε έως σήμερα αδημοσίευτο,
- ανάδειξη του αρχειακού υλικού της Ρένας Κυριακού, το οποίο βρίσκεται στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης (ΕΚΙΜ) και στη Μουσική Βιβλιοθήκη «Λίλιαν Βουδούρη»,
- παράλληλες παιδαγωγικές δράσεις, καθώς και δράσεις αφιερωμένες στη γυναίκα.
Η ηλεκτρονική έκδοση των Πρακτικών του Συνεδρίου είναι διαθέσιμη από τον Αύγουστο του 2026 στην ιστοσελίδα του Συνεδρίου.
Επιστημονική Ημερίδα στο Ιστορικό Μουσείο Κρήτης
Η Μάχη της Κρήτης, αλλιώς
Στο τέλος της περιοδικής έκθεσης «Ό,τι απέμεινε… Ιστορίες ανθρώπων από τη Μάχη της Κρήτης», η Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών πραγματοποίησε Eπιστημονική Hμερίδα με τον ίδιο θεματικό άξονα στο Αμφιθέατρο του Ιστορικού Μουσείου Κρήτης το Σάββατο 18 Οκτωβρίου 2025, 9:30-14:30.
Οι προσκεκλημένοι ομιλητές αναφέρθηκαν στην εποχή και στον απόηχό της, χωρίς ευθείες αναφορές στα στρατιωτικά γεγονότα. Σχολιάστηκαν εκτενώς ιστορικά ζητήματα, όπως η καινοφανής πρακτική των σκληρών αντιποίνων σε βάρος των κατοίκων που αντιστάθηκαν, η ιταλική προπαγάνδα σε σχέση με τα στρατεύματα που στάλθηκαν από τη Ρόδο, οι περιπέτειες των αιχμαλώτων στο στρατόπεδο του Τυμπακίου και ο απόηχος της συμμετοχής στη Μάχη στρατιωτών από τη Νέα Ζηλανδία.
Για τα μεταπολεμικά χρόνια παρουσιάστηκαν κυρίως εισηγήσεις σχετικές με την αρχαιολογία του πολέμου και τα σύγχρονα συλλεκτικά και μουσειολογικά ήθη, τα αναμνηστικά μετάλλια και τα παράσημα του πολέμου, το αποτύπωμά του στον τότε καθημερινό άνθρωπο και τις μεταγενέστερες προφορικές ή απομνημονευτικές διηγήσεις, τις ζωγραφικές απεικονίσεις με θέμα τη Μάχη και τα σημαινόμενά τους, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο η δημόσια ιστορία του νησιού διαχειρίστηκε τα γεγονότα της γερμανικής εισβολής και Κατοχής.
Η ημερίδα ήταν ανοικτή στο ευρύ κοινό και, μετά το τέλος της, πραγματοποιήθηκε ξενάγηση στην περιοδική έκθεση από τους επιμελητές της, Κλεάνθη Σιδηρόπουλο και Δημήτρη Σκαρτσιλάκη.
(Άγιος Νικόλαος, 5-9 Οκτωβρίου 2022)
ΙΓ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο
Συνδιοργάνωση Εταιρίας Κρητικών Ιστορικών Μελετών και Δήμου Αγίου Νικολάου
Πρόεδρος: Όλγα Γκράτζιου, Γενικός Γραμματέας: Αλέξης Καλοκαιρινός
Το ΙΓ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (13ο ΔΚΣ), μετά την αναβολή του το 2021 για ένα έτος λόγω της πανδημίας Covid-19, πραγματοποιήθηκε στην πόλη του Αγίου Νικολάου από την Τετάρτη 5 έως την Κυριακή 9 Οκτωβρίου 2022. Το Συνέδριο ήταν «υβριδικό»: η συμμετοχή ήταν δυνατή είτε με φυσική παρουσία στους συνεδριακούς χώρους είτε εξ αποστάσεως, μέσω διαδικτύου.
Οι εργασίες του Συνεδρίου κατανεμήθηκαν σε τρία τμήματα, που αντιστοιχούν στις τρεις μεγάλες χρονικές περιόδους της κρητικής ιστορίας: α) Προϊστορία και Αρχαιότητα, β) Βυζάντιο και Βενετοκρατία, γ) Νεότερη και Σύγχρονη Εποχή. Ως θεματικοί άξονες του Συνεδρίου, για όλα τα τμήματα, είχαν οριστεί οι «Ανατροπές, ρήξεις, ασυνέχειες, επαναστάσεις» και «Υγεία και ασθένεια στις ανθρώπινες κοινότητες». Οι γλώσσες του Συνεδρίου ήταν η ελληνική, η αγγλική, η γαλλική, η γερμανική και η ιταλική.
Στις πέντε ημέρες του Συνεδρίου συμμετείχαν 381 μελετητές (295 με φυσική παρουσία και 86 εξ αποστάσεως), καταξιωμένοι επιστήμονες και νέοι ερευνητές από την Ελλάδα και 20 άλλες χώρες. Παρουσιάστηκαν συνολικά 332 πρωτότυπες επιστημονικές ανακοινώσεις, οι οποίες οργανώθηκαν σε θεματικές ενότητες. Στο πλαίσιο των εργασιών του Συνεδρίου παρουσιάστηκαν έξι (6) κεντρικές ομιλίες, 248 προφορικές ανακοινώσεις και 23 αναρτημένες ανακοινώσεις, ενώ διεξήχθησαν έξι εργαστήρια σε όλα τα τμήματα, με συνολικά 61 ανακοινώσεις. Οι εργασίες του Συνεδρίου υπήρξαν ανοικτές για το κοινό με φυσική παρουσία και μέσω live streaming από την ιστοσελίδα του Συνεδρίου, με πολύ μεγάλη συμμετοχή κοινού από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Η online έκδοση των Πεπραγμένων του ΙΓ΄ Διεθνούς Κρητολογικού Συνεδρίου πραγματοποιείται με την επιμέλεια της Εταιρίας Κρητικών Ιστορικών Μελετών και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού. Οι ανακοινώσεις δημοσιεύονται σταδιακά, μετά από κρίση, επιμέλεια και μορφοποίηση.
(Ηράκλειο, 21-25 Σεπτεμβρίου 2016)
ΙΒ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο
Διοργανωτής: Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών
Πρόεδρος: Γρηγόρης Σηφάκης, Γενικός Γραμματέας: Αλέξης Καλοκαιρινός
Το ΙΒ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (12ο ΔΚΣ) πραγματοποιήθηκε στο Ηράκλειο από 21-25 Σεπτεμβρίου 2016, με την οργανωτική και επιστημονική φροντίδα της Εταιρίας Κρητικών Ιστορικών Μελετών. Το Συνέδριο διαρθρώθηκε σε τρία παράλληλα τμήματα που οριοθετήθηκαν με βάση τη διάκριση Αρχαιότητα, Μεσαίωνας και Νεώτερη-σύγχρονη εποχή. Στο θεματικό άξονα μετακινήσεις –ανθρώπων, ιδεών, αγαθών– με επίκεντρο, αφετηρία ή κατάληξη το νησί της Κρήτης, παρουσιάστηκαν 319 πρωτότυπες επιστημονικές ανακοινώσεις από Έλληνες και ξένους ερευνητές διαφορετικών ειδικοτήτων. Γλώσσες του Συνεδρίου ήταν η ελληνική, η αγγλική, η γαλλική, η γερμανική και η ιταλική.
Η online έκδοση των Πεπραγμένων του ΙΒ΄ Διεθνούς Κρητολογικού Συνεδρίου πραγματοποιήθηκε με επιμέλεια της Εταιρίας Κρητικών Ιστορικών Μελετών και με την οικονομική ενίσχυση του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος. Οι ανακοινώσεις δημοσιεύθηκαν σταδιακά μετά από κρίση, επιμέλεια και μορφοποίηση.
Α΄- ΙΑ΄ Διεθνή Κρητολογικά Συνέδρια
Σημαντική δραστηριότητα της Εταιρίας Κρητικών Ιστορικών Μελετών αποτελεί η διοργάνωση συνεδρίων, επιστημονικών συμποσίων και διαλέξεων επιστημονικού περιεχομένου. Καθιέρωσε, το 1961, το θεσμό των Διεθνών Κρητολογικών Συνεδρίων τα οποία συνεχίζονται επιτυχώς επί πολλές δεκαετίες, δίνοντας ώθηση στις κρητολογικές σπουδές.
ΙΑ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ρέθυμνο 21-27 Οκτωβρίου 2011)
Διοργανωτής: Ιστορική Λαογραφική Εταιρεία Ρεθύμνης
Πρόεδρος: Νικόλαος Ε. Παπαδογιαννάκης, Γενικός Γραμματέας: Γιάννης Γρυντάκης
Πεπραγμένα: ψηφιακή έκδοση - ΑΝΕΜΗ, Εκδότης: Ιστορική & Λαογραφική Εταιρεία Ρεθύμνης
Ι΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Χανιά 1-8 Οκτωβρίου 2006)
Διοργανωτής: Φιλολογικός Σύλλογος "Ο Χρυσόστομος"
Πρόεδρος: Ερατοσθένης Καψωμένος, Γενική Γραμματέας: Μαρία Ανδρεαδάκη-Βλαζάκη
Πεπραγμένα: 15 τόμοι (Κεντρικές Εισηγήσεις, Α1, Α2, Α3, Α4, Α5, Β1, Β2, Β3, Γ1, Γ2, Γ3, Γ4, Γ5, Γ6), Εκδότης: Φιλολογικός Σύλλογος "Ο Χρυσόστομος",
Θ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ελούντα 1-6 Οκτωβρίου 2001)
Διοργανωτής: Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών
Πρόεδρος: Θεοχάρης Δετοράκης, Γενική Γραμματέας: Στέλλα Παπαδάκη-Όκλαντ
Πεπραγμένα: 10 τόμοι (Κεντρικές Εισηγήσεις, Α1, Α2, Α3, Α4, Α5, Β1, Β2, Γ1, Γ2), Εκδότης: ΕΚΙΜ
Η΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ηράκλειο 9-14 Σεπτεμβρίου 1996)
Διοργανωτής: Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών
Πρόεδρος: Νικόλαος Παναγιωτάκης, Γενικός Γραμματέας: Θεοχάρης Δετοράκης
Πεπραγμένα: 7 τόμοι (Α1, Α2, Α3, Β1, Β2, Γ1, Γ2), Εκδότης: ΕΚΙΜ
Ζ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ρέθυμνο 25-31 Αυγούστου 1991)
Διοργανωτής: Δήμος Ρεθύμνης & Ιστορική Λαογραφική Εταιρεία Ρεθύμνης
Πρόεδρος: Μ. Μανούσακας, Γενικός Γραμματέας: Θ. Δετοράκης
Πεπραγμένα: 6 τόμοι (Α1, Α2, Β1, Β2, Γ1, Γ2), Εκδότης: Δήμος Ρεθύμνης
ΣΤ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Χανιά 24-30 Αυγούστου 1986)
Διοργανωτής: Φιλολογικός Σύλλογος "Ο Χρυσόστομος"
Πρόεδρος: Ν. Β. Τωμαδάκης, Γενικός Γραμματέας: Γιάννης Τζεδάκης
Πεπραγμένα: 4 τόμοι (Α1, Α2, Β, Γ), Εκδότης: Φιλολογικός Σύλλογος "Ο Χρυσόστομος"
Ε΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Άγιος Νικόλαος, 25 Σεπτεμβρίου – 1 Οκτωβρίου 1981)
Διοργανωτής: Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών
Πρόεδρος: Μ. Μανούσακας, Γενικός Γραμματέας: Ν. Παναγιωτάκης
Πεπραγμένα: 3 τόμοι (Α, Β, Γ), Εκδότης: ΕΚΙΜ
Δ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ηράκλειο, 29 Αυγούστου – 3 Σεπτεμβρίου 1976)
Διοργανωτής: Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών
Πρόεδρος: Μ. Χατζηδάκης, Γενικός Γραμματέας: Ν. Παναγιωτάκης
Πεπραγμένα: 4 τόμοι (Α1, Α2, Β, Γ), Εκδότης: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης
Γ΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ρέθυμνο, 18-23 Σεπτεμβρίου 1971)
Διοργανωτής: Δήμος Ρεθύμνης
Πρόεδρος: Γ. Κορμούλης, Γενικός Γραμματέας: Μ. Μανούσακας
Πεπραγμένα: 3 τόμοι (Α, Β, Γ), Εκδότης: Δήμος Ρεθύμνης
Β΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Χανιά, 12-17 Απριλίου 1966)
Διοργανωτής: Φιλολογικός Σύλλογος "Ο Χρυσόστομος"
Γενικός Γραμματέας: Ν. Β. Τωμαδάκης
Πεπραγμένα: 4 τόμοι (Α, Β, Γ, Δ), Εκδότης: Φιλολογικός Σύλλογος "Ο Χρυσόστομος"
Α΄ Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο (Ηράκλειο, 22-28 Σεπτεμβρίου 1961)
Διοργανωτής: Εταιρία Κρητικών Ιστορικών Μελετών
Γενικός Γραμματέας: Ν. Β. Τωμαδάκης
Πεπραγμένα: Κρητικά Χρονικά ΙΕ΄-ΙΣΤ΄ (1961-1962), 3 τόμοι (Α, Β, Γ), Εκδότης: Ανδρέας Γ. Καλοκαιρινός